Wypadanie włosów to problem, który potrafi zaskoczyć i wywołać sporo stresu, zwłaszcza gdy z dnia na dzień zaczynamy dostrzegać coraz więcej włosów na szczotce czy poduszce. Choć na pierwszy rzut oka każdy rodzaj łysienia może wyglądać podobnie, ich podłoże bywa zupełnie odmienne. Najczęściej spotykane łysienie telogenowe i łysienie androgenowe, różnią się zarówno mechanizmem powstawania, jak i sposobem leczenia.
Czym jest łysienie telogenowe?
Łysienie telogenowe to jedna z najczęstszych przyczyn rozlanego, niebliznowaciejącego wypadania włosów, która wynika z zaburzenia naturalnego cyklu ich wzrostu. Warto pamiętać, że każdy włos przechodzi przez trzy etapy:
aktywnego wzrostu (anagen);
przejściowej inwolucji (katagen);
spoczynku (telogen).
Zachowanie równowagi między tymi fazami pozwala utrzymać stałą gęstość włosów. Gdy pod wpływem określonych czynników – takich jak stres, choroby, zaburzenia hormonalne, niedobory żywieniowe czy przyjmowanie leków – zbyt wiele mieszków włosowych jednocześnie przechodzi przedwcześnie do fazy telogenowej, dochodzi do ich zsynchronizowanego wypadania.
Charakterystyczne jest to, że utrata włosów zwykle zaczyna się około trzech miesięcy po zadziałaniu czynnika wyzwalającego i może obejmować całą powierzchnię owłosionej skóry głowy.
Czym jest łysienie androgenowe?
Łysienie androgenowe to przewlekła, postępująca forma utraty włosów, która jest najczęstszym typem łysienia zarówno u mężczyzn, jak i u kobiet. Jej główną przyczyną jest nadwrażliwość mieszków włosowych na działanie dihydrotestosteronu (DHT) – aktywnej pochodnej testosteronu. Pod wpływem DHT dochodzi do miniaturyzacji mieszków włosowych, czyli ich stopniowego kurczenia się, co skutkuje produkcją coraz cieńszych, krótszych i słabszych włosów, aż w końcu całkowitym zahamowaniem ich wzrostu. Proces ten przebiega powoli i ma charakter nieodwracalny, jeśli nie zostanie odpowiednio wcześnie podjęte leczenie.
Przeczytaj także: Wypadanie włosów po ciąży i w czasie karmienia piersią - czy powinnam się niepokoić?
Jaka jest różnica między łysieniem androgenowym a telogenowym?
Choć zarówno łysienie androgenowe, jak i łysienie telogenowe prowadzą do przerzedzenia włosów, ich mechanizm powstawania czy przebieg różnią się zasadniczo. Ma to kluczowe znaczenie dla trafnej diagnozy oraz wdrożenia skutecznej terapii. Głównymi różnicami są:
mechanizm powstawania:
łysienie androgenowe wynika z nadwrażliwości mieszków włosowych na dihydrotestosteron (DHT), co powoduje ich stopniową miniaturyzację i produkcję coraz cieńszych włosów;
łysienie telogenowe jest skutkiem nagłego przejścia nadmiernej liczby włosów w fazę spoczynku (telogen), zwykle w odpowiedzi na stres, chorobę, niedobory żywieniowe lub zaburzenia hormonalne.
tempo i charakter wypadania:
łysienie androgenowe ma charakter przewlekły, postępuje stopniowo i stale;
łysienie telogenowe pojawia się nagle i może prowadzić do gwałtownej utraty dużej ilości włosów w krótkim czasie.
objawy:
w łysieniu androgenowym typowe są zakola i czubek głowy u mężczyzn oraz przerzedzenie wzdłuż przedziałka u kobiet;
w łysieniu telogenowym wypadanie jest rozlane i równomierne na całej powierzchni skóry głowy.
odwracalność procesu:
łysienie androgenowe jest trudne do odwrócenia i wymaga stałej terapii;
łysienie telogenowe w większości przypadków ustępuje samoistnie po wyeliminowaniu czynnika wywołującego.
Jak wesprzeć utrzymanie mocnych i zdrowych włosów?
Zdrowe i silne włosy nie są dziełem przypadku — ich kondycja w dużej mierze zależy od codziennej pielęgnacji oraz dostarczania organizmowi niezbędnych składników odżywczych. Mieszki włosowe to struktury wyjątkowo wrażliwe na niedobory, dlatego zbilansowana dieta bogata w witaminy z grupy B (w tym kwas foliowy), cynk, żelazo i białko stanowi fundament zdrowego wzrostu włosów.
Warto również sięgać po składniki aktywne o udokumentowanym działaniu wspierającym — takie jak pędy bambusa, będące źródłem krzemionki wzmacniającej strukturę włosa, czy resweratrol, który dzięki silnym właściwościom antyoksydacyjnym chroni komórki mieszków przed stresem oksydacyjnym.
Bibliografia:
Brzezińska-Wcisło L, Rakowska A, Rudnicka L. i inni, Androgenetic alopecia. Diagnostic and therapeutic recommendations of the Polish Dermatological Society. Dermatology Review/Przegląd Dermatologiczny. 2018;105(1):1-18.
Olszewska M. i inni, Postępy w diagnostyce łysienia, Przegląd Dermatologiczny 2009, 96, 247–253.
https://www.termedia.pl/dermatologia/Lysienie-trudne-sukcesy-terapii,51103.html [dostęp: 14.09.2025]